Bias y BBC ac academi ryfel newydd i'r Fali, Môn

Er i Taro'r Post ar Radio Cymru amser cinio roi tegwch i ddwy ochr y ddadl am ddatblygu academi i beilotiaid "gwerth canoedd o filiynau o bynoedd" yn Y Fali, Môn mae'r stori fel ag y mae ar wefan y BBC ac hefyd ar y penawdau newyddion yn dangos bias llwyr tuag at Filwriaeth Prydain.

Ar un golwg, ac un golwg yn unig y mae'r buddsoddiad yma yn newyddion da. Gwnaiff fe wnaiff ddod a swyddi ond nunelle yn yr adroddiad ar wefan y BBC y mae'r gohebydd yn gwneud ymdrech i esbonio mae dod a swyddi ynghlym a pheiriant rhyfel Prydain y mae'r datblygiad yma. Ydy'r BBC yn awgrymu bod pob swydd yn swydd dda de facto? Fel y dywedodd Guto Prys ap Gwynfor yn graff unwaith: mae Puteindra a'r diwydiant rhyw yn dod a gwaith i ardaloedd ond dydy hynny ddim yn golygu fod y gwaith a'r diwydiant yn iachusol ac wedi ei gyfiawnhau. Yn yr un modd, er y bydd y datblygiad milwrol yma yn dod a gwaith i Fôn maen waith sy'n ymwneud, yn y diwedd, a hyfforddi peilotiaid i fomio mewn rhyfeloedd.

Heddiw, wrth adrodd yr hanes yma mae'r BBC wedi syrthio i'r fagl o fod yn beiriant propaganda un-ochrog yn ceisio "gwerthu" peirint rhyfel Prydain i bobl Môn a'u dallu gyda geiriau fel "buddsoddiad sylweddol" a "diwedd a'r broblem diwethdra ym Môn".

Ond na, ni thwyllir y Cymry.

Dyma fideo 'chilling' ys dywed y Sais:

Wyt ti'n defnyddio Zattoo? teledu byw am ddim ar y we

Ers rhai wythnosau nawr dwi wedi bod yn defnyddio Zattoo sef gwasanaeth teledu byw ar y we. Maen wasanaeth rhad ac am ddim ac maen gwbl gyfreithiol. Yr unig anfantais yw fod ansawdd y darllediad ddim yn dod yn agos i ansawdd digidol neu deledu lloeren eto ond maen debyg nad oes gan y rhan fwyaf o bobl gysylltiad bandllydan ddigon sydyn i ddelio gyda ansawdd uwch ar hyn o bryd beth bynnag.

Mae'r gwasanaeth hwn yn un arloesol oherwydd fod gyda mi bellach yn fy fflat fynediad i sianeli digidol fel BBC Three a News 24 er fod fy nheledu confensiynol wedi methu pigo fynny signal analog da heb son am ddigidol (er mod i'n byw hanner canllath, yn llythrennol, o un o brif ganolfannau darlledu BBC Cymru!).

Ymysg y sianeli sydd ar Zattoo ar hyn o bryd mae BBC1,BBC2, BBC2 Wales (+London, Scotland etc...), ITV, HTV Wales, Channel 4, Five, BBC Three, BBC Four, BBC News 24, BBC Parliament ac S4C. Ac yn ôl y bobl sydd tu ôl Zattoo maen nhw yn y broses o ddenu rhai sianeli mawr eraill i'r gwasanaeth.

Defnyddiwch Zattoo heddiw - y gyfrinach i lesteirio eich llif gwaith!

I'd do anything... fasw ni ddim

Mae Menna, fel pob merch maen siŵr, wedi dotio gyda'r gyfres 'I'd do anything' – y gyfres ar y BBC i ganfod y Nancy nesaf. Mae Tara Bethan, ein Tara ni (!), allan wrth gwrs ond mae diddordeb Menna yn y rhaglen yn parhau. Ond wrth gwrs rhan o ffenomenon gyffredinol y byd darlledu yw'r gyfres ddiweddaraf yma oherwydd yn perthyn i'r un categori y mae'r rhaglenni canlynol: Pop Idol, X Factor, Stricktly Come Dancing, Dancing on Ice, Fame Academy ac wrth gwrs cyfresi fel I'd do Anything ac How do you find a girl like Maria. Fe ymddengys mae dyma yw big hitters y diwydiant teledu ar hyn o bryd gyda'r BBC ac ITV yr un fath. Maen rhaid mae apel rhagleni o'r fath yw'r cyfuniad od o berfformio a chystadlu, dyma yw'r peth mawr, y peth diweddaraf ar hyn o bryd ym myd teledu Anglo-Americanaidd.

Ond echnos pan oedd y rhaglen mlaen wnaeth e fy nharo i nad yw cysyniad y rhaglenni yma yn ddim byd newydd i ni yng Nghymru, nid yw'r rhaglenni yma yn ddim byd mwy na fersiynau cyfoes a jazzed-up o'r Eisteddfod!

The Passion, BBC a'r hyn a gyflawnodd Iesu

Dros y flwyddyn diwethaf 'dy ni wedi gweld gwleidyddion fel Gordon Brown a David Cameron yn mwynhau iwfforia mis-mêl gwleidyddol un diwrnod, a'r diwrnod nesaf yn plymio i waelodion y polau piniwn wedi i rhyw sgandal dorri ar y newyddion. Ond does 'run gwleidydd dros y flwyddyn diwethaf wedi gweld y ffasiwn newid agwedd o fewn amser mor fyr ag y wynebodd Iesu wythnos y Pasg. Gychwyn yr wythnos gorymdeithiodd yn fuddugoliaethus i fewn i Jerwsalem gyda'r torfeydd yn gweiddi: 'Hosanna! Bendigedig yw'r un sy'n dod yn enw'r Arglwydd, yn Frenin Israel!' (Ioan 12:13) ac erbyn diwedd yr wythnos roeddent yn bloeddio â chynddaredd 'Ymaith ag ef, ymaith ag ef, croeshoelia ef' (Ioan 19:15). Ond dim ond yn arwynebol y gellid mewn gwirionedd cymharu cwymp Iesu o boblogrwydd cyhoeddus â chwymp gwleidyddion heddiw. Fel yr esboniodd Iesu ei hun wrth gael ei groesholi gan Peilat: 'Nid yw fy nheyrnas i o'r byd hwn' meddai Iesu, gan ychwanegu; 'Pe bai fy nheyrnas i o'r byd hwn, byddai fy ngwasanaethwyr i yn ymladd, rhag imi gael fy nhrosglwyddo i'r Iddewon. Ond y gwir yw, nid dyma darddle fy nheyrnas' (Ioan 18:36). A hithau felly yn dymor y Pasg a rhagleni gwych y BBC, The Passion, wedi dod ar cyfan yn fyw i ni eto o'r newydd mae’n briodol i ni oedi ac ystyried pam? Dywedodd Iesu ei hun mae 'er mwyn hyn yr wyf fi wedi cael fy ngeni, ac er mwyn hyn y deuthum i'r byd' (Ioan 18:37). Ond beth yn union ydy'r hyn?

Fe soniais mewn blogiad blaenorol fod yr hyn yn cynnwys nerth i ddelio gyda phob anhawster y mae bywyd yn taflu yn eich wyneb ond maen bwysig i mi ail-fynegi'r hyn sy'n swnio bron a bod yn ystradebol bellach yn ein geirfa ni, do fe fu Iesu farw dros fy mhechod i a dy bechod di ac mae hynny, ar ddiwrnod ei atgyfodiad, yn golygu bywyd newydd yng Nghrist i bawb sy'n credu ac yn ei garu. Pasg Hapus!

BBC iPlayer

Ydych chi wedi cychwyn defnyddio BBC iPlayer? Sustem ar-lein am ddim ydyw gan y BBC sy'n eich galluogi i ail-wylio (neu am y tro cyntaf os colloch y gwreiddiol!) y rhan helaeth o raglenni'r BBC gafodd eu darlledu dros y saith diwrnod diwethaf. Mae S4C wedi bod yn cynnig rhyw fath o wasanaeth tebyg, S4C Gwyliwch eto, ers rhyw flwyddyn ond dwi'n meddwl fod sustem a meddalwedd iPlayer y BBC yn well - maen sicr yn llwytho yn gynt. Byddai'n fanteisiol i S4C dwi'n meddwl drosi i ddefnyddio system fwy tebyg i iPlayer y BBC.

Dwi'n meddwl fod hwn yn ddatblygiad pwysig oherwydd maen anorfod y bydd mwy a mwy o gyfryngau yn troi i ddosbarthu dros bandllydan yn hytrach nag analog a lloeren. Yn fy fflat i does dim signal teledu analog da ac nid oes signal digidol o gwbl felly mae fy sefyllfa yn fy ngwthio fwy fwy i ddibynnu ar y rhyngrwyd i gael gweld y newyddion ayyb... Gyda broadband wedi cyraedd bron a bod bobman a signal digidol da ddim i'w ganfod mewn trefi mawr fel Bangor ac Aberystwyth hyd yn oed dwi'n rhagweld mwy a mwy yn troi tuag at wasanaethau fel iPlayer.

Wrth gwrs anfantais iPlayer yw fod popeth yn ymddangos arno rai oriau yn hwyr, hynny yw nid yw'n darlledu teledu byw - tan ei fod e'n gwneud hynny dwi'n meddwl fod tennyn reit dyn gan y BBC ar y gwasanaeth a does dim rhaid i wneuthurwyr a gwerthwyr setiau teledu confensiynol ddechrau poeni. Ond mater o amser fydd hi dwi'n meddwl cyn bod y BBC a chorfforaethau eraill yn cynnig gwasanaeth llawn a byw dros fanllydan - rwy'n disgwyl mlaen.

BBC Wales dal i drin Cymru fel rhanbarth yn hytrach na cenedl

Mae wedi fy nharo i droeon sut y mae BBC Wales yn trin Cymru fel rhanbarth o Brydain yn hytrach na fel cenedl. Cymharwch Wales Today gyda'r 6 o' clock news o Lundain – nid yw Wales Today, ein rhaglen newyddion genedlaethol, yn trin Cymru fel cenedl ond yn hytrach mae jest fel rhaglen newyddion unrhyw ranbarth arall yn Lloegr. O bell ffordd y brif stori newyddion yng Nghymru heddiw oedd bod 600 wedi troi allan i brotestio yn erbyn cynlluniau cyngor Gwynedd i gau ysgolion – 600! Does dim 600 wedi troi allan ar y strydoedd yng Nghymru ers blynyddoedd lawer, ddim yn fy oes i beth bynnag. Cymharwch lleoliad y stori ar wefan BBC Cymru a BBC Wales. Maen brif stori gan BBC Cymru chwarae teg ond sylwch ar ei leoliad gan BBC Wales. British Broadcasting Corporation yn wir! Beth sydd tu ôl i'r penderfyniad golygyddol yma? Gan nad ydy Gwynedd o fewn tafliad carreg i bencadlys BBC Wales yn Llandaf maen debyg nad ydy'r stori yn bwysig.

BBC Cymru:


OND, BBC Wales:


Yn fy nhyb i y BBC ydy un o'r sefydliadau sydd wedi methu ag addasu mwyaf i ddyfodiad datganoli, mae unigolion o fewn y sefydliad wedi ei deall hi (clic, clic) ond fel corfforaeth mae'r BBC wedi methu yn llwyr ac addasu. Mae'r fformat Wales Today yr union yr un peth ag oedd cyn 1997 – newyddion bach rhanbarthol ar ôl y newyddion cenedlaethol Prydeinig. Maen hen bryd i BBC Wales lansio gwir newyddion cenedlaethol Saesneg (ac ehangu ar y Gymraeg) yn hytrach na rhyw after thought rhanbarthol ar ôl y newyddion Prydeinig.

Newyddiaduraeth Cymraeg/Saesneg - trafodaeth Ciaran

Diolch i Ciaran am ymateb i fy mhostiaid diwethaf. Mae e'n dweud mae'r unig beth pwysig am y golofn yw fod hi'n un “dda”. Wrth gwrs fod hynny yn bwysig ond mae hynny yn awgrymu fod dim ots pa iaith yw hi, neu pa iaith yw'r blog. Dwi'n anghytuno. Mae cyhoeddi mewn iaith leiafrifol yn bwysig ac yn benderfyniad gwleidyddol, i mi beth bynnag. Mae Ciaran yn mynd ymlaen i ddweud:

"Os ydyn ni am gael Cymru deinamig a dwyieithog, rhaid i ni erfyn pobl i weithtio trwy gyfrwng y dwy iaith . Yn delfrydol, dylai fod dim siwt beth a newyddiadurwr 'Cymraeg' a newyddiadurwr 'Saesneg'. Mae'r ffaith bod pobl dal yn gwneud y gymhariaeth yn dangos pa more bell sydd 'da ni i fynd."

Deall ei bwynt i raddau ond pam y dyliwn i fod yn newyddiadura yn Saesneg yn ogystal a'r Gymraeg i gael credentials? Mae'r ffaith bod sgiliau Saesneg gyda mi mynd i fy ngwneud i'n newyddiadurwyr Cymraeg gwell na Cymro uniaith Gymraeg ydy – ond dwi ddim yn derbyn fod rhaid i chi ymarfer eich crefft yn Saesneg, hefyd, i brofi eich hun. Mae yna rhywbeth eithaf taeog yn y feddylfryd yna.

Fodd bynnag mae geiriau Ciron yn bwysig ond credaf mai ochr Saesneg BBC Llandaf sydd angen arwain y ffordd. Cam mawr ymlaen gyda cyfryngau Cymraeg/Saesneg yng Nghymru fyddai perswadio Wales Today i adael pobl i siarad yn Gymraeg ar eu rhaglenni gan roi is-deitlau neu over-dub mlaen (sef beth sy'n digwydd os ydy Prif Weinidog Iran neu pwy bynnag yn siarad). Rwy'n deall fod pobl fel John Meredith wedi bod yn pwyso am hyn ond fod BBC Llandaf (ochr Saesneg) wedi gwrthod.

Tan y bydd Wales Today yn fodlon i bobl siarad yn Gymraeg (gyda subtitles neu over-dub) bydd yna wastad split yn bodoli yn anffodus gan fod Wales Today yn wasanaeth lle mae'r Gymraeg yn cael ei sensorio.

Y Cyfryngau a'r Etholiad – her i'r BBC

Rwy'n meddwl fod BBC Cymru, wel yr ochr Saesneg beth bynnag, heb wybod iddynt hwy eu hunain yn sylfaenol wrth-Cymru fel cenedl. Pam ydw i'n gwneud yr honiad beiddgar yma? Wel ystyriwch eu rhaglenni 'Wales Today' ar BBC 1. Mae fformat ac ethos y rhaglenni yn dilyn fformat rhaglenni rhanbarthol eraill y BBC dros Brydain fel BBC Points West neu BBC London News yn hytrach na cynnig gwasanaeth cenedlaethol. Cymerwch Wales Today fuodd heno am 10.30, wythnos i fynd cyn etholiad 'cyffredinol' Cymreig a dim sôn am yr etholiad. Y prif stori oedd honno am y llanc ifanc yn derbyn ymosodiad gan Gi, stori ddifrifol a thrist yn wir ond o ddifri calon gyda wythnos i fynd cyn yr etholiad 'cyffredinol' yng Nghymru bydde chi'n disgwyl iddi hi fod ar frig yr agenda newyddion bob bwletin o hyn allan. A fyddech chi'n cael stori 'human interest' (hyd yn oed yn un trist a difrifol fel y llanc a'r Ci) yn brif stori newyddion deg BBC 1 wythnos cyn Etholiad Cyffredinol Prydeinig? Wrth gwrs ddim. A dyna brofi fod BBC Cymru yn trin Cymru fel cenedl is-raddol felly mae'r BBC, gellid dadlau, yn uniongyrchol yn gyfrifol am danseilio Cymru fel cenedl, yn euog o danseilio yr etholiadau yma yng Nghymru ac yn cyfrannu yn uniongyrchol at y diffyg diddordeb yn yr etholiad.

Nawr dwi'n gallu dychmygu Vaughan a Betsan yn rhuo wrth ddarllen hwn a dweud; 'Ond Rhys, yn dilyn Wales Today roedd rhaglen hanner awr, 'Dragon's eye', yn sôn am yr etholiad!'. Cywir, ond dydy hynny ddim yn cyfri – y gwir amdani yw taw dim ond anoracs fel fi (a chwithau sy'n darllen y Blog!) sy'n gwylio rhaglenni fel Dragon's Eye ac fe fyddwn ni'n mynd allan i bleidleisio beth bynnag! Ond mae pawb (wel mwy o bobl llawr gwlad beth bynnag) yn gwylio Wales Today felly dyna'r lle i roi sylw i'r etholiad yn enwedig wrth ystyried mai dim ond wythnos sydd i fynd.

Dwi'n meddwl fod y Western Mail yn rhoi sylw da i'r etholiad gyda 3 neu 4 tudalen bob diwrnod ers rhyw bythefnos a stori tudalen flaen bron a bod bob diwrnod. Calonogol oedd clywed y newyddion heddiw fod pethau yn edrych yn dda i'r BYD ac eu bod nhw wedi cyhoeddi ble fydd y pencadlys – yn Machynlleth. Bydd y BYD yn cynnig darn arall i'r jigso sydd dan drafodaeth yn y postiad yma.

Felly y neges yw hyn: BBC Wales – beth am drin newyddion Cymru fel newyddion cenedlaethol nid newyddion rhanbarthol o fewn Prydain?

Fodd bynnag 'dy ni Flogwyr yn gwybod yn iawn mai Blogiau yw'r ffordd ymlaen beth bynnag.

Pa driciau sy lan da'r Dem Rhyddion te?

Hoe fechan o adrodd am Rhufain i fynd yn ôl at yr etholiad. Dwi'n ceisio cadw allan o bethau am rai diwrnodau er mwyn i mi fedru gorffen fy nhraethawd ar y Piwritaniaid ond er mod i'n ceisio cadw draw nid yw'r etholiad yn cadw draw oddi wrtha i gan fod flŷd o flyers y gwahanol bleidiau wedi dod trwy'r post bore ma.

Mae yna rhywbeth rhyfedd lan da'r Democratiaid Rhyddfrydol oherwydd hyd yn hyn dy ni wedi derbyn tri taflen ganddyn nhw a does dim un ohonyn nhw yn enwi eu hymgeisydd, John Davies, nac ychwaith yn enwi dyddiad yr etholiad, 3ydd o Fai. Rwy'n cael hyn yn bizzare iawn oherwydd fod dau o'r taflenni wedi dod drwy law 'Election Communication – Cyfathrebiad Etholiadol' (Mae hawl gan bob Plaid gael hyd at dri postiad drwy'r post brenhinol yn y mis olaf fel dwi'n deall fydd wedi ei labeli fel 'Election Communication – Cyfathrebiad Etholiadol')

Maen ddiddorol nodi yn ogystal mae'r Dem Rhyddion yng Nghaerdydd sy'n hyrwyddo'r daflen nid y Dem Rhyddion yng Ngheredigion. Beth mae hyn yn ei olygu?

1. Maen dangos, o bosib, fod diffyg cefnogaeth aelodau ar lawr gwlad Ceredigion gan y Dem Rhyddion ac felly eu bod nhw wedi gorfod dibynnu ar y Blaid yn ganolog i wneud y gwaith – dydy hyn ddim yn adlewyrchu'n dda ar gyflwr y Blaid Ryddfrydol yng Ngheredigion. Ymddangos fel bod eu mis Mel ar ôl ennill 2005 trosodd.

2. Clywais si (sylwer nid honiad yw hyn, felly rwy'n osgoi enllib), fod y Dem Rhyddion yng Ngheredigion wedi gor-wario o dros £4,000 felly drwy anfon gohebiaeth allan heb enwi dyddiad yr etholiad na'i hymgeisydd maen nhw'n llwyddo i gael pethau allan heb orfod ei gynnwys yn y cyfyngiad gwariant. Eitha craff ar un olwg ond eto yn dangos y llanast sydd ar eu hymgyrch.

Byddai'n ddiddorol clywed sut bo'r Dem Rhyddion yng Ngheredigion yn esbonio hyn. Rhywbeth i'r BBC edrych i mewn iddo efallai? Beth sgen ti ddweud ar dy flog Vaughan? Tybed ydy gohebydd y BBC sydd wedi ei anfon i Geredigion am y mis, Owain Clarke, wedi pigo fyny ar yr anomali yma?